Bản quyền thương hiệu Việt, vấn đề đáng lưu tâm

Nhiều doanh nghiệp nước ngoài đang sử dụng tên gần giống với tên thương hiệu Việt sẽ dễ gây ra nhầm lẫn cho người tiêu dùng và khiến doanh nghiệp Việt mất đi một số nguồn tiêu thụ mà vô tình không hay biết.

Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC) được hình thành từ cuối 2015 cùng với việc hiệp định TPP được kí kết trong thời gian gần đây đã khiến cho sản phẩm của các doanh nghiệp nước ngoài ồ ạt tràn vào Việt Nam. Điều này gây ra làn sóng cạnh tranh gay gắt giữa các doanh nghiệp trong nước và nước ngoài. Nếu không có các biện pháp xử lý kịp thời thì nguy cơ mất thương hiệu của các doanh nghiệp trong nước là khá cao. 
 
Do thị trường Việt Nam rất ít xảy ra tranh chấp, kiện tụng về vấn đề bảo hộ thương hiệu nên những việc phát sinh trong thời điểm hiện tại trong vấn đề thương hiệu là rất khó xử lý. Cách tốt nhất để chống lại nguy cơ mất thương hiệu là doanh nghiệp nộp đơn đăng ký bảo hộ nhãn hiệu càng sớm càng tốt cho thị trường trong nước và cả thị trường nước ngoài. 
 

Ông Trương Chí Thiện, Giám đốc Công ty CP Thực phẩm Vĩnh Thành Đạt (trứng V.Food), cho biết cách đây không lâu, DN của ông đăng ký kiểu dáng sản phẩm mới cho một mặt hàng nhưng không được cơ quan quản lý chấp nhận. Phía cơ quan quản lý giải thích do kiểu dáng sản phẩm này đã thấy phổ biến ở trên mạng. “Chính chúng tôi là người đưa sản phẩm này lên mạng, bán ra thị trường xong mới đi đăng ký kiểu dáng nhưng theo luật thì không được” - ông Thiện nói.

Theo Cục Sở hữu trí tuệ, Bộ Khoa học và Công nghệ thì làn sóng doanh nghiệp nước ngoài đưa sản phẩm vào Việt Nam ngày càng nhiều và có khá nhiều mặt hàng đang chiếm lĩnh thị trường trong nước. Trong bối cảnh đó, nhiều doanh nghiệp nước ngoài đang sử dụng tên gần giống với tên thương hiệu Việt sẽ dễ gây ra nhầm lẫn cho người tiêu dùng và khiến doanh nghiệp Việt mất đi một số nguồn tiêu thụ mà vô tình không hay biết. Do vậy rất cần doanh nghiệp Việt nhanh chóng quan tâm đến vấn đề đăng kí bảo hộ nhãn hiệu của mình để tránh các trường hợp đáng tiếc như trên xảy ra. 
 
Hiệp định TPP mới đây cũng đã có một chương riêng về các quyền sở hữu trí tuệ với nhiều khoản quy định về nhãn hiệu. Khi DN được tham gia vào chuỗi cung ứng thương mại toàn cầu thì có khá nhiều đối thủ cạnh tranh từ nhiều vùng lãnh thổ hoặc quốc gia trên thế giới, do vậy cần phải tạo dựng cho bản thân một thương hiệu để người tiêu dùng có thể nhận biết và nhận được sự bảo hộ trong nhiều trường hợp về mặt pháp lý là điều bắt buộc và cần thiết mà các doanh nghiệp phải thực hiện. 
 
Ở thị trường nước ngoài rất coi trọng thương hiệu và bản quyền, luật sở hữu trí tuệ ở đây rất gắt gao, không như tại Việt nam.  Vì thế một số đối tượng xấu lợi dụng sự thiếu hiểu biết và chủ quan của doanh nghiệp Việt khi thâm nhập vào thị trường thế giới đã đem đi đăng ký thương hiệu Việt tại các thị trường này dưới tên của mình sau đó buộc doanh nghiệp Việt phải mua lại thương hiệu với giá cao để trục lợi cho bản thân. Việc này khiến cho tiến trình thâm nhập thị trường tại các quốc gia khác của doanh nghiệp Việt trở nên gian nan và khó khăn hơn rất nhiều nếu không cảnh giác và có biện pháp xử lý kịp thời. 
 
Đã có khá nhiều thương hiệu Việt nổi tiếng bị các kẻ xấu lợi dụng làm nhái hoặc đăng ký sở hữu nhãn hiệu tại nước ngoài như mì Vifon, kẹo dừa Bến Tre, thuốc lá Vinataba... Khi một mặt hàng trở nên phổ biến trong thị trường thì sẽ có nguy 
cơ đối mặt với tình trạng bị làm nhái, làm giả để ăn theo và hệ quả là người tiêu dùng không thể phân biệt được nhãn hiệu, có thể gây ảnh hưởng đến doanh thu của doanh nghiệp sở hữu sản phẩm gốc. Vì hàng nhái luôn luôn kém chất lượng hơn sản phẩm gốc sẽ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến uy tín doanh nghiệp. 
 

Ở trong nước, việc xác lập quyền đơn giản bởi DN có thể tự tìm hiểu và hoàn tất thủ tục đăng ký hay thông qua các công ty đại diện sở hữu công nghiệp do Cục Sở hữu trí tuệ cấp giấy hoạt động. Trong khi đó, việc đăng ký bảo hộ nhãn hiệu ở nước ngoài không chỉ phức tạp mà còn tốn kém chi phí tùy theo quốc gia. Thực tế, không ít DN chỉ tập trung bảo hộ nhãn hiệu mình ở thị trường trong nước, khi có cơ hội phân phối sản phẩm ra thị trường nước ngoài thì bị kiện ngược bởi các cá nhân, DN khác bên ngoài đã nhanh chân đăng ký “đầu cơ” nhãn hiệu của mình. “Việt Nam đã là thành viên của Thỏa ước Madrid cùng với 50 quốc gia khác về đăng ký quốc tế nhãn hiệu hàng hóa. DN có thể lựa chọn đăng ký bảo hộ nhãn hiệu ở nước ngoài thông qua cơ chế này. Ở các nước không phải thành viên thỏa ước, DN có thể đăng ký bảo hộ trực tiếp tại các quốc gia liên quan mà DN có hoạt động kinh doanh” - luật sư Châu Huy Quang phân tích.
 
Do vậy không thể chủ quan về vấn đề bản quyền và đăng ký nhãn hiệu của doanh nghiệp. Việc bảo vệ nhãn hiệu doanh nghiệp là cách phòng chống hữu hiệu nhất trước sự cạnh tranh và những mánh khóe trên thương trường. Việt Nam càng ngày càng hội nhập sâu rộng với nền kinh tế thế giới, do đó sự cạnh tranh sẽ ngày một tăng cao và doanh nghiệp Việt cần chủ động hơn trong việc bảo vệ quyền lợi sản phẩm của mình trước khi bị kẻ xấu lợi dụng để trục lợi bản thân. 

Tạo bởi Nguyễn Oanh vào lúc 10:18:36 27-07-2016

Bài viết cùng thể loại